Liposuction kaç kilo verdirir?

Liposuction ile ne kadar yağ alınır?

Sabit bir miktar yok, Amerikan Plastik Cerrahlar Derneği (ASPS) bir üst sınır koymuyor ve tartı pek oynamıyor.¹² Kadınlarda karından yağ alınmasını inceleyen 10 çalışmalık bir derlemede, kadınları bir iki ay izleyen beş çalışmanın dördü anlamlı bir kilo kaybı buldu, 3 ile 20 ay izleyen beş çalışmanın ise hiçbiri bulmadı.³

ASPS belirli bir üst sınırı destekleyen bilimsel veri bulamadığını, ama alınan hacim ve tedavi edilen bölge sayısı arttıkça komplikasyon riskinin de arttığını söylüyor.¹⁴ Hacmi toplam aspirat olarak kaydediyor: yağ ve onunla birlikte çekilen sıvı.¹ Dernek, 5.000 cc (5 litre) ve üzerini "büyük hacimli" sayıyor ve bunun bir hastanede ya da akredite veya ruhsatlı bir tesiste, hasta gece boyunca izlenerek yapılmasını istiyor; bu kılavuz 2003 tarihli.¹⁴ Büyük hacimli liposuction üzerine yapılmış ve toplam 3.583 hastayı kapsayan 23 çalışmada ciddi komplikasyon oranı %3,35'ti; en sık görüleni kan nakli gerektiren kanamaydı.⁵

Liposuction neyi yapamaz?

Obezite tedavisi değildir, deriyi sıkılaştırmaz, selülit gidermez ve kilo vermenin metabolik faydalarını sağlamaz.⁶⁷⁸⁹ Deri altındaki yağ için tasarlanmıştır.⁴ Kontrol grubu olmayan bir çalışmada 15 obez kadına (8'inin kan şekeri normaldi, 7'sinde tip 2 diyabet vardı) karından büyük hacimli liposuction yapıldı ve iki grup sırasıyla ortalama 9,1 kg ve 10,5 kg yağ kaybetti; 10 ile 12 hafta sonra insülin duyarlılıkları, tansiyonları, kan şekerleri ve kan yağları anlamlı biçimde değişmemişti.⁹ Karından yağ alınmasını inceleyen dört kontrollü çalışmanın (140 kadın) meta-analizi de anlamlı bir değişiklik bulmadı; ameliyat öncesiyle sonrasını karşılaştıran iki başka derleme ise küçük iyileşmeler bildiriyor.¹⁰¹¹¹²

Yağ geri gelir mi?

Alınan yağ hücreleri yeniden oluşmaz, ama vücut yağı başka yerlerde depolayabilir ve kayda değer bir kilo alımı sonucu değiştirebilir.¹³¹⁴¹⁵ Obez olmayan 32 kadınla yapılan randomize bir çalışmada, alt karnına, basenine ya da uyluklarına küçük hacimli liposuction yapılan 14 kadın, bir yıl sonra vücut yağı bakımından hiç ameliyat olmayan 18 kadından artık anlamlı ölçüde farklı değildi: uyluklardaki küçülme korunmuştu, ama karında yağ geri gelmişti.¹⁴

Bir başka çalışmada normal kilodaki 36 kadının hepsine karından küçük hacimli liposuction yapıldı ve altı ay sonra egzersiz yapmayanlarda iç organların çevresindeki yağ, yani viseral yağ %10 artmıştı; dört aylık bir egzersiz programı bu artışı önledi.¹³ Bir cerrahın randomize olmayan serisinde ise bir yıl ya da daha uzun süre sonra ölçülen 46 hastada yağın geri geldiğine dair bir işaret görülmedi.²

Riskleri neler?

Komplikasyonların çoğu hafiftir, ama ciddi olanlar da görülür ve liposuction nadir durumlarda ölüme yol açmıştır.¹⁶⁴ İki büyük derlemede (29.368 ve 21.776 hasta) düzensiz kontur, yani girintili çıkıntılı bir yüzey hastaların yaklaşık %2'sinde görüldü; seroma (deri altında biriken sıvı) birinde %0,65, ötekinde %2, ciltte renk değişikliği ise %1,49 ve %1 oranındaydı.¹⁷¹⁸ ABD'de bir sigorta veri tabanındaki, tek başına yapılmış 11.490 liposuction işleminin %0,7'si 30 gün içinde acil servise başvuruya, hastaneye yatışa ya da yeni bir ameliyata yol açtı; liposuction başka bir ameliyatla birleştirildiğinde bu ihtimal neredeyse beş katına çıktı, yaş ve vücut kitle indeksi arttıkça da risk arttı.¹⁹²⁰

Bir derleme en ciddi beş komplikasyonu şöyle sıralıyor: kan pıhtıları, yağın kana karışması (yağ embolisi), akciğerlerde sıvı toplanması, bölgeyi uyuşturmak için verilen lidokaine bağlı zehirlenme ve karın içindeki organların yaralanması.¹⁶ Kuzey Amerikalı plastik cerrahlarla yapılan ve 1994 ile 1998 ortası arasını kapsayan bir anket, 5.224 işlemde 1 ölüm saydı ve en sık ölüm nedeni akciğere pıhtı atmasıydı; daha yeni bir kayıt verisi bulamadık.²¹

Giderek artan bir ağrı, yarada bir değişiklik ya da beklenmedik herhangi bir şey olursa ameliyatın yapıldığı kliniğe hemen başvur.¹⁷ Tek bacakta ağrı ve şişlik bir pıhtının işareti olabilir; ani nefes darlığı, göğüs ağrısı ya da kan tükürmek akciğere pıhtı attığını gösterebilir.²²²³ Göğüs ağrısı ya da ağır nefes darlığı olursa acil yardım çağır.²³²² Akciğere ölümcül pıhtı atma riskinin en yüksek olduğu günler, ameliyattan sonraki 3. ile 7. günlerdir.¹⁶ Ameliyattan sonraki bir ile üç gün içinde nefes almada güçlük, bilinç bulanıklığı ya da iğne ucu büyüklüğünde noktalardan oluşan bir döküntü (peteşi) yağ embolisinin işareti olabilir.¹¹⁶

Vücut ne zaman son şeklini alır?

Son şekil, şişlik (ödem) tamamen indiğinde ortaya çıkar ve bu altı aya kadar sürebilir.⁸⁷ ASPS'nin takvimine göre işe dönüş, yaptığın işe bağlı olarak iki üç hafta sonra; morlukların 4 ile 5. haftalarda geçmesi, ödemin de inmeye başlaması bekleniyor.²⁴ İngiltere'nin kamu sağlık hizmeti NHS, yaklaşık 3 ile 4 hafta sonra hafif egzersizi, 10 ile 12 hafta boyunca da zorlayıcı hiçbir şey yapmamayı öneriyor; uyuşukluğun 6 ile 8 hafta içinde geçmesi gerektiğini, ama kimi zaman aylarca sürdüğünü söylüyor.⁷

NHS, kompresyon giysisinin, yani korsenin, birkaç hafta boyunca sürekli giyilmesini söylüyor,⁷²⁴ ama 2023 tarihli bir derleme, vücut şekillendirme ameliyatlarından sonra korsenin etkisini sınayan randomize ya da karşılaştırmalı hiçbir çalışma bulamadı.²⁵ Daha önce karın ameliyatı olmamış 15 gönüllü kadında karın korseleri uyluktaki ana toplardamarda kan akışını yavaşlattı.²⁶ Deri altında sertleşen bölgeler ya da yumrular, yani fibrozis, 60 çalışmada hastaların yaklaşık %1'inde bildirildi.¹⁸ NHS, pıhtı riski nedeniyle liposuction sonrası 5 ile 7 gün uçağa binilmemesini öneriyor ve yurt dışındaki kliniklerin ameliyat sonrası takip sunmayabileceği konusunda uyarıyor.²⁷

Kim yapabilir?

Türkiye'de de İngiltere'de de yalnızca bir hekim yapabilir.²⁸²⁹ Türk hukuku hasta tedavi etmek için tıp diploması şartı arar ve cerrahi ameliyatları hekimlere ayırır.²⁸ Yurt dışından gelen hastaları tedavi eden bir tesisin Sağlık Bakanlığından yetki belgesi alması (Bakanlık yetkili sağlık tesislerinin listesini yayımlıyor) ve ameliyathanede yapılan cerrahi işlemler için komplikasyon sigortası yaptırması gerekir.³⁰³¹ İngiltere'de kliniğin, sağlık hizmetlerini denetleyen Care Quality Commission'a (CQC) kayıtlı olması gerekir, çünkü liposuction hangi anestezi altında yapılırsa yapılsın düzenlemeye tabi bir cerrahi işlemdir.³²³³²⁹